Τί κάνουν έξω με το συνταξιοδοτικό;

Ήρθε σήμερα στον πατέρα μου, ένα χαρτί από την Σουηδία, συγκεκριμένα το Pensionsmyndigheten (Ο Σουηδικός οργανισμός απόδοσης Συντάξεως, εκεί, όλοι παίρνουν γενική σύνταξη από ΕΝΑ ταμείο -και επιπλέον εάν έχουν κάποιο επενδυτικό πρόγραμμα), όπου αναφέρεται η σύνταξη που θα παίρνει φέτος (κάθε χρόνο η σύνταξη ανανεώνεται, πιθανόν να ισχύει για τους διαμένοντες εκτός Σουηδίας).

Αυτό που διαπιστώσαμε, ήταν ότι ήταν μειωμένη κατά κάποιο ποσοστό, και συνοδευόταν από μία επιστολή όπου εξηγεί γιατί υπάρχει αυτή η μείωση.

Σε ελεύθερη απόδοση και συνοπτικά, αναφέρεται, ότι η σύνταξη στην Σουηδία, υπολογίζεται εκ νέου κάθε χρόνο και ανάλογα με την αύξηση του ΑΕΠ αλλά και του επιπέδου τιμών, μπορεί να μειωθεί ή αυξηθεί.

Έτσι, λόγω του ότι υπάρχει και στην Σουηδία ύφεση, αλλά και λόγω του ότι εκεί, σε αντίθεση με τον παραλογισμό της Ελλάδας, όπου έχουμε πληθωρισμό γύρω στο 2% εν μέσω ύφεσης (επίσημο, γιατί στην πραγματικότητα τα είδη πρώτης ανάγκης αυξάνονται με πολύ μεγαλύτερους ρυθμούς), οι τιμές καταναλωτή έχουν μειωθεί (πράγματι).

Σαν συνέπεια, και προκειμένου το σύστημα να είναι βιώσιμο, έχουν αντίστοιχα μειωθεί και οι συντάξεις, για να αντικατοπτρίζουν το κόστος ζωής. Περαιτέρω δε, εξηγεί, ότι, καθώς η σύνταξη είναι μια συμφωνία μεταξύ των γενεών, όπου η γενιά που είναι τώρα ενεργή οικονομικά, πληρώνει για την γενιά που έχει παροπλιστεί, για να είναι το σύστημα βιώσιμο, θα πρέπει να υπάρχει ένα ισοζύγιο εισροών και εκροών. Δεν μπορεί, όταν λόγω ύφεσης, οι εισφορές μειώνονται, να αυξάνουν οι παροχές. Αυτό οδηγεί σε ελλείματα τα οποία στο τέλος θα ροκανίσουν τα θεμέλια του συστήματος.

Αντίστοιχα, όταν η οικονομία ανεβαίνει, αντίστοιχα έχουμε αύξηση και των συντάξεων. Δηλαδή, συμπεραίνουν, ότι όπως όταν έχουμε ανάπτυξη, πρέπει να επωφελούνται όλοι, έτσι, όταν υπάρχει δυσκολία, θα πρέπει όλοι να συμμετέχουν.

Σκέφτομαι ότι δεν έχει νόημα να το σχολιάσω, παίρνοντας ως σημείο αναφοράς την Ελληνική πραγματικότητα, όπου για χρόνια καταληστεύεται το συνταξιοδοτικό σύστημα, όπου η πολυδιάσπαση των ταμείων έχει δημιουργήσει εργαζόμενους και συνταξιούχους πολλών ταχυτήτων, που φυσικά έχουν πλέον διαφορετικά συμφέροντα και άρα και ουσιαστική αδυναμία διεκδίκησης.

Είναι όμως ενδιαφέρον να το δούμε, έστω και σαν ακαδημαϊκή περίπτωση, το πώς, με απλό τρόπο, μπορεί ένα κράτος να οργανωθεί, ώστε να προσφέρει στους πολίτες του, ένα αξιοπρεπές κατώτατο επίπεδο διαβίωσης χωρίς να χρειάζεται να υποθηκεύει το μέλλον των επόμενων γενεών.

Δεν λέω βέβαια πως τα πράγματα είναι ιδανικά στη Σουηδία, έχουν κι εκεί τα προβλήματά τους όπως όλοι και μιας και δεν ζω εκεί μπορώ να τα παρακολουθώ μόνο από μακρυά και ίσως κάπως επιδερμικά, από αυτά τα λίγα όμως που μαθαίνω, είτε από τον Σουηδικό Τύπο, είτε από συγγενείς και φίλους, αν δει κάποιος, ποια θέματα απασχολούν τον μέσο Σουηδό στην καθημερινότητά του και τα συγκρίνει με τα αντίστοιχα του μέσου Έλληνα, θα βάλει τα κλάματα.

Μπορεί η δεκαετία του '90 (και του 2000 φυσικά αλλά πλέον είναι παρόν το αδιέξοδο) να χαρακτηρίστηκε από την νεοφιλελεύθερη επιδρομή στο Σουηδικό κράτος πρόνοιας, παρ' όλ' αυτά όμως, οι προηγούμενες δεκαετίες που το θεμελίωσαν έκαναν τόσο καλή δουλειά, που τα θετικά δεδομένα είναι ακόμα υπαρκτά.

Ιωσήφ

View more posts from this author

Leave a Reply